Fundamentele analyse met behulp van de NAIC*-methode (1)
nader
bekeken door de werkgroep Computerondersteunde Selectie
van Aandelen (CoSA)
In Beter Beleggen van september 2001 meldde de werkgroep CoSA van de NCVB zich o.a. te richten op het kweken van interesse voor fundamentele analyse met behulp van de NAIC-methode en computerprogramma’s. In 1998 heeft Van Moosel in het jubileumnummer van Beter Beleggen een uitgebreid artikel over dit onderwerp geschreven. Daarin werd de methode aan de hand van het NAIC-formulier gedetailleerd uitgelegd. Het NAIC-formulier is zo’n 50 jaren geleden geïntroduceerd en bedoeld voor handmatige verwerking.
Inmiddels bieden computers krachtige hulpmiddelen die de NAIC-methode ondersteunen. In een aantal afleveringen zal de werkgroep CoSA nader op de computerondersteunde NAIC-methode ingaan en de mogelijkheden van computerprogramma’s beschrijven. Om de uitleg in deze eerste aflevering helder te maken wordt de NAIC-methode vereenvoudigd weergegeven. In latere artikelen zal op verfijningen ervan worden ingegaan.
In de hier getoonde grafiek zijn drie van de gegevens die bij de NAIC-methode worden gebruikt zichtbaar gemaakt. Geïsoleerde punten en lange strepen zijn historische gegevens, lijnen en streepjeslijnen zijn berekend.
Voor liefst tien en minimaal vijf van de laatst bekende
boekjaren worden voor elk jaar de winst per aandeel (lichtblauwe blokjes), de
hoogste koers (rode streepjes), de laagste koers (groene streepjes) en de omzet
(donkerblauwe ruitjes) weergegeven.
Tevens worden in de historische periode
trendlijnen en in de erop volgende vijf jaren prognoselijnen grafisch weergegeven. Op de logaritmische verticale
schaal leest men de waarden van winst per aandeel (WpA) en koersen af in €, die van de omzet in miljoenen € (hier van rond 10
tot 100 miljard €).
De NAIC-methode berekent de gemiddelde
groeipercentages per jaar voor zowel de WpA als de omzet. Als men de
historische waarden van de WpA en de omzet logaritmisch uitzet tegen de jaren,
zullen zij min of meer op een rechte lijn komen te liggen. De trendlijnen zijn
gemiddelden die de beste aanpassing van rechte lijnen langs of door de punten
geven. Deze lijnen worden vervolgens gebruikt voor de prognose van de WpA en de omzet. De NAIC-methode
neemt (onder voorwaarden) aan, dat zowel de hoogste als de laagste koersen even
hard zullen groeien als de WpA , wat een constante koers/winst-verhouding in de
prognoseperiode impliceert.
De NAIC-methode gaat m.b.v. de tot nu toe verkregen resultaten nog een stap verder om tot een koop-, houden- of verkoopadvies te komen. Daartoe wordt de geprognosticeerde laagste koers in het jaar volgend op het laatst gepubliceerde boekjaar afgetrokken van de geprognosticeerde hoogste koers in het vijfde jaar erna, dus 2005. Van het verschil neemt NAIC een derde deel als de breedte van wat we het NAIC-kanaal zullen noemen. De onder- en de bovengrens ervan zijn in de grafiek met horizontaal lopende streepjeslijnen aangegeven. Tot slot wordt in de grafiek nog de koers op het moment van de te nemen beslissing afgebeeld, hier door middel van een dikke ronde blauwe stip in dec. 2001. Het NAIC-advies is “kopen“ als die stip onder de ondergrens van het NAIC-kanaal ligt, “verkopen“ als de stip boven de bovengrens van het kanaal ligt en “houden“ als de stip in het kanaal ligt.
Voorbeeld: Geprognosticeerde hoogste koers in 2005 is € 100
en laagste koers in 2001 is € 30.
Het verschil € 70, gedeeld
door 3 levert ca. € 23 voor het “NAIC-kanaal”. De koopzone (ondergrens) ligt onder de € 53 (=30+23), de
verkoopzone (bovengrens) ligt boven de € 77 (=100-23) en de neutrale zone ligt
tussen € 53 en € 77.
Computerprogramma’s nemen het handmatig rekenwerk over en
geven consistent en snel de in dit
voorbeeld globaal aangegeven waarden plus afgeleide uitkomsten weer. Zo worden ook prognoses berekend voor
te verwachten hoogste en laagste jaaropbrengsten, o.a. rekening houdend met
dividenden.
In volgende artikelen zal de werkgroep CoSA nader ingaan op de NAIC-methode, het gebruik
ervan, de bestanden met historische bedrijfsgegevens en de verspreiding ervan.
_____
*) NAIC:
National Association of Investors Corporation, de Amerikaanse zustervereniging
van de NCVB.
De web-site van de NAIC is: http://www.better-investing.org