Het belang van de NAIC-zone en de Winst/Verlies-verhouding

Eppo Kooi, vz. CoSA-werkgroep

 

Bij de kwantitatieve beoordeling van de SSG-cijfers voor een koopadvies is een van de NAIC-voorwaarden, dat de prognose van de maximale opbrengst minstens drie keer zo groot moet zijn als de prognose van het maximale verlies. We noemen dit kortweg de Winst/Verlies-verhouding In dit artikel gaan we nader in op het belang  van die verhouding.

Ook berekent NAIC een zone dat drie adviesgebieden van elkaar scheidt; het koopgebied onder de zone, het verkoopgebied boven de zone en het houdgebied binnen de zone.

NAIC neemt op grond van waarnemingen en opgedane ervaringen aan, dat in de vijf voorliggende jaren de koers van een aandeel met grote waarschijnlijkheid tussen twee uiterste koersniveaus zal liggen. Die koersniveaus worden bepalend geacht voor de mogelijk maximaal te behalen koerswinst en het mogelijk maximale verlies.
De prognose van het hoogst bereikbare koersniveau wordt gelijkgesteld aan de hoogste historische koers in de laatste vijf historische boekjaren of, indien deze nog hoger is, de hoogste  geprognosticeerde koers in de vijf voorliggende jaren volgend op het laatste historische boekjaar.

De prognose van het laagste koersniveau wordt gelijkgesteld aan de laagste historische koers van de afgelopen vijf boekjaren. We beperken ons in dit geval tot de historische boekjaren, omdat we uitsluitend geïnteresseerd zijn in aandelen met positieve koersgroei.

In de grafiek zijn voorbeelden van de beide koersniveaus getekend.

 

In de klassieke NAIC-methode beslaat de NAIC-zone het middelste derde deel van het  koersgebied tussen de hiervoor besproken prognoses van de laagste en hoogste koersniveaus. De bodem van de NAIC-zone, kortweg de 33/33/33-zone genoemd, ligt op eenderde van de hoogte van het totale koersgebied en de top van de zone ligt op tweederde van de hoogte.

In de grafiek zijn deze zonegrenzen getekend. Dat de zone ogenschijnlijk niet het middelste derde deel beslaat komt door de vertekening als gevolg van de semilogaritmische weergave.

 

 

De prognose van de maximaal te behalen winst W van een aandeel is de koerswaarde van de prognose van het hoogste koersniveau minus de koerswaarde van het aandeel.
De prognose van het maximale verlies V is de koerswaarde van het aandeel minus de koerswaarde van de prognose van het historisch laagste koersniveau.

Het aandeel in de grafiek blijkt een W/V = 4 te hebben. Er is dus voldaan aan twee voorwaarden voor NAIC’s koopadvies, namelijk het aandeel moet zich bevinden in het koopgebied en de W/V > 3.

 

We kunnen van een aantal niveaus in de grafiek de W/V-verhouding berekenen.

In de bijgaande tabel zien we de resultaten ervan. Hoewel koerswaarden > 55,82 en < 13,80 tegen de verwachting in toch zouden kunnen voorkomen, geven we in die gevallen de W/V toch respectievelijk de waarden 0 en 99,99.

 

 

Van de 33/33/33-zone heeft de bodem een W/V = 2, hetgeen betekent dat in het koopgebied ook aandelen met W/V-verhoudingen tussen 2 en 3 koopwaardig zouden kunnen zijn, maar wel met een groter risico.

In de USA is hierover discussie ontstaan, hetgeen er toe heeft geleid dat NAIC ertoe is overgegaan de keuze te bieden tussen NAIC-zones met verdelingen 33%/33%/33% en 25%/50%/25%.
De ondergrens van de 25/50/25-zone heeft een W/V = 3, het houdgebied wordt er 50% groter door en de verkoopgrens komt hoger te liggen met een W/V = 0,33. De kans op verlies is derhalve drie keer zo groot als de kans op een hogere winst, terwijl bij de 33/33/33-zone met W/V = 0,5 die kans slechts twee keer zo groot is.

Toepassen van de 25/50/25-zone maakt de voorwaarde, W/V > 3, overbodig.

 

Als je de voordelen van de 33/33/33- en de 25/50/25-zones combineert en de nadelen vermijdt, dan is de 25/42/33-zone het resultaat. Hoewel de aanvullende voorwaarde W/V > 3 dan niet meer nodig is voor het NAIC-advies, blijft de W/V-verhouding de nuttige rol vervullen van het risico op verlies zichtbaar maken.

 

 

Betekenis van afkortingen

·         W/V: Winst/Verlies-verhouding.

·         SSG: Stock Selection Guide; een bestand met historische financiële kerngegevens van een bedrijf.

·         NAIC-methode: ruim vijftig jaar geleden ontwikkelde methode voor fundamentele analyse met behulp van SSG-bestanden.

·         CoSA: Computerondersteunde Selectie van Aandelen.